środa, 7 października Imieniny: Maria, Marek, Mirella
Teraz środa, 7 października 2026
Znane osoby

Jerzy Boczkowski — kompozytor i dyrektor teatralny

• Barbara Lewandowska • 3 min czytania

Jerzy Boczkowski
Fot. Unknown authorUnknown author · „Jerzy Boczkowski (76685132)” · licencja Public domain · Wikimedia Commons · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Jerzy Boczkowski (24 kwietnia 1882–5 kwietnia 1953) był polskim kompozytorem, dyrektorem teatralnym i dziennikarzem. Pełnił funkcję prezesa Związku Autorów i Kompozytorów Scenicznych w latach 1936–1947.

Dane osobowe
Imię i nazwiskoJerzy Boczkowski
Urodzenie24 kwietnia 1882, Włocławek
Zgon5 kwietnia 1953, Warszawa
Edukacja
SzkołaGimnazjum realne w Warszawie (ukończone 1900)
StudiaPolitechniki w Warszawie, Pradze i Berlinie (bez tytułu inżyniera)
Zawód i role
ZawódKompozytor, dyrektor teatralny, dziennikarz
FunkcjePrezes ZAiKS 1936–1947
Działalność
Kabarety i teatryQui Pro Quo, Wodewil, Melodram, Morskie Oko, Małe Qui Pro Quo, Złoty Ul / Wodewil, Różowy Balonik

Jerzy Boczkowski zyskał rozpoznawalność jako twórca piosenek kabaretowych oraz organizator i kierownik kilku warszawskich scen rozrywkowych. Był aktywny jako dziennikarz i dyrektor teatrów od okresu przed pierwszą wojną światową aż do lat powojennych.

Życiorys i wykształcenie

Urodził się w rodzinie Józefa i Marii z Chałupczyńskich. W 1900 ukończył gimnazjum realne w Warszawie, a następnie studiował na politechnikach w Warszawie, Pradze i Berlinie, nie uzyskując jednak tytułu inżyniera. W latach młodzieńczych rozpoczął działalność publicystyczną i kulturalną, co skierowało go na szlak pracy w prasie i teatrze.

Działalność w kabaretach i teatrach

W okresie 1908–1917 Boczkowski pracował jako redaktor "Nowej Gazety". W 1915 pełnił funkcję kierownika muzycznego w warszawskim teatrzyku "Żywa Mucha", a w 1917 był kierownikiem literacko-artystycznym kabaretu "Miraż" i później "Argus". W 1919 współzałożył kabaret Qui Pro Quo, którym kierował literacko i artystycznie oraz był jego współwłaścicielem od 1921 roku.

W 1921 prowadził teatr "Wodewil", a w 1931 współtworzył i współdyrektorował "Melodramem" razem z Leonem Schillerem. Po krótkim wznowieniu Qui Pro Quo w 1932 był dyrektorem teatru "Morskie Oko". W 1937 zainicjował kabaret "Małe Qui Pro Quo" w kawiarni Ziemiańska.

Działalność w czasie okupacji i po wojnie

Od 1941 był dyrektorem oficjalnego teatru "Złoty Ul" przy Nowym Świecie, który w marcu 1944 przemianowano na "Wodewil". Wystawiano tam między innymi farsę "Pan naczelnik to ja", w której główną rolę zagrał Antoni Fertner; Boczkowski przerobił ją później na komedię muzyczną. Po zakończeniu wojny, w 1945, założył na warszawskiej Pradze teatrzyk "Różowy Balonik" nawiązujący do tradycji przedwojennych kabaretów. Został pierwszym powojennym prezesem Związku Autorów i Kompozytorów Scenicznych i kierował organizacją do 1947 roku.

Twórczość muzyczna

Boczkowski skomponował wiele piosenek scenicznych. Do jego znanych utworów należą "Szumiały mu echa kawiarni" oraz piosenka "Mam chłopczyka na Kopernika" ze słowami Juliana Tuwima, wykonywana w Qui Pro Quo przez Hankę Ordonównę. Napisał też utwory "Na Czerniakowskiej" z tekstem Konrada Toma i "Ty zapomnisz o letniej przygodzie".

Był autorem operetek "Jeszcze jeden" (1916) i "Pudełko z zabawkami" (1917). Dla Qui Pro Quo stworzył jednoaktowe operetki "Na jasnym brzegu" i "Pomponette" oraz muzykę do licznych skeczów kabaretowych.

Życie prywatne i śmierć

27 grudnia 1925 poślubił Helenę z Ziółkowskich, która zmarła w 1968 roku. Jerzy Boczkowski zmarł 5 kwietnia 1953 w Warszawie. Został pochowany na cmentarzu Powązkowskim, kwatera 39-3-1,2.

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie urodził się Jerzy Boczkowski?
Jerzy Boczkowski urodził się 24 kwietnia 1882 we Włocławku.
Jakie kabarety i teatry wiązały się z działalnością Boczkowskiego?
Był związany m.in. z Qui Pro Quo, Wodewilem, Melodramem, "Morskim Okiem", "Małym Qui Pro Quo", "Złotym Ulem" (później "Wodewil") i powojennym "Różowym Balonikiem".
Kiedy kierował Związkiem Autorów i Kompozytorów Scenicznych?
Jerzy Boczkowski pełnił funkcję prezesa Związku Autorów i Kompozytorów Scenicznych w latach 1936–1947.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Barbara Lewandowska

Nazywam się Barbara Lewandowska i w redakcji kujawy.com.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Piszę o ludziach związanych z Kujawami: sportowcach, artystach, naukowcach, przedsiębiorcach i społecznikach, których nazwiska zna okolica.

Czytaj również